سیاست خارجی جای تزریق شکاف‌های سیاست داخلی نیست

خانه
/ دیپلماسی

کد خبر: ۹۶۵۸۹۰ ۰۸:۱۵ – ۰۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ سیاست خارجی جای تزریق شکاف‌های سیاست داخلی نیست

در محیطی که بی‌ثباتی و پیش‌بینی‌ناپذیری به واقعیت غالب تبدیل شده، حفظ آمادگی و پرهیز از غافلگیری ضرورتی دایمی است. تجربه‌های اخیر نشان داد که ساختارهای تصمیم‌گیری و ظرفیت‌های مدیریتی کشور از سطح قابل‌توجهی از تاب‌آوری برخوردارند. همچنین واکنش جامعه و تقویت حس همبستگی ملی در برابر فشارها، سرمایه‌ای مهم برای عبور از شرایط دشوار بوده است.

پ ، پـ

امیرعباس میرزاخانی در اعتماد نوشت: کشور در یکی از پیچیده‌ترین مقاطع خود قرار گرفته. تحولات اخیر نشان داد که عبور از مرحله تقابل مستقیم به توقف درگیری و گشوده شدن مسیرهای سیاسی، گامی مهم در مدیریت بحران بوده است. با این حال واقع‌بینی ایجاب می‌کند که این وضعیت پایان ماجرا تلقی نشود.

حفظ این سرمایه اجتماعی بیش از هر چیز نیازمند پرهیز از شکاف‌های داخلی و تقویت همگرایی در عرصه عمومی است. در میان‌مدت و بلندمدت، اقتصاد مهم‌ترین حوزه‌ای است که می‌تواند تحت فشار قرار گیرد. آسیب دیدن زیرساخت‌ها و محدودیت‌های اقتصادی ممکن است بر زندگی روزمره مردم اثر بگذارد.

با این حال ظرفیت‌های گسترده داخلی، نیروی انسانی تحصیلکرده و خلاق و توان بخش خصوصی، امکان جبران و بازسازی را فراهم می‌کند؛ به شرط آنکه این ظرفیت‌ها مورد اعتماد و حمایت قرار گیرند. در چنین شرایطی شفافیت با جامعه اهمیت تعیین‌کننده‌ای دارد. مردم حق دارند بدانند مسیر پیش‌رو چگونه تعریف شده و افق تصمیمات چیست. گفت‌وگوی صادقانه با جامعه و تبیین چشم‌انداز آینده، نه تنها اعتماد عمومی را تقویت می‌کند بلکه مانع از تبدیل دشواری‌ها به بحران‌های اجتماعی می‌شود.

ازسوی دیگر، تمرکز بر منافع کلان ملی ایجاب می‌کند که اختلافات و رقابت‌های سیاسی داخلی به عرصه مسائل راهبردی کشیده نشود. مدیریت بحران‌های بیرونی نیازمند تمرکز، هماهنگی و استفاده از تمامی ظرفیت‌های کارشناسی و دیپلماتیک کشور است. بهره‌گیری از ابزارهای سیاسی و گفت‌وگو نیز می‌تواند در چارچوب منافع ملی به کاهش تنش‌ها و گشودن مسیرهای تازه کمک کند.

درنهایت، عنصر تعیین‌کننده در حفظ همراهی اجتماعی، عدالت است. هرجا نشانه‌های روشن عدالت و انصاف در تصمیم‌گیری‌ها دیده شود، تاب‌آوری جامعه نیز افزایش می‌یابد. مردم در مسیر سرفرازی و آینده بهتر کشور، دشواری‌ها را تحمل می‌کنند، به شرط آنکه احساس کنند عدالت و صداقت در اداره امور حاکم است. عبور از شرایط پیچیده کنونی بیش از هر چیز به انسجام، شفافیت، اعتماد به ظرفیت‌های داخلی و تقویت حس عدالت نیاز دارد. این چهار ستون می‌تواند پایه‌ای برای حفظ تاب‌آوری ملی و حرکت به سوی آینده‌ای باثبات‌تر باشد.

با وجود قدرت مخرب امریکا و جنگ کثیف اسراییل، هر اقدام خطرناکی ممکن است، اما باتوجه به آنچه از توان و ابتکار نظامی کشور دیده‌ایم، نگرانی چندانی از تاب‌آوری نظامی وجود ندارد؛ فقط باید آماده بود و غافلگیر نشد. ساختار سیاسی نیز در برابر ترورها و فشارها تاب‌آوری فوق‌العاده‌ای نشان داده و تمامیت ملی نیز از عیار بالاتری برخوردار شده است.

در میان‌مدت و بلندمدت، اقتصاد پاشنه آشیل ایران است و محاصره جنوب اثرگذار، اما اگر به نقش‌آفرینی مردم، نیروی انسانی مبتکر و تحصیلکرده و ابتکار بخش خصوصی اعتماد شود، کشوری با این وسعت و ظرفیت داخلی را نمی‌توان خفه کرد. باتوجه به هدف قرار گرفتن برخی زیرساخت‌ها، نگرانی از نارضایتی و ناآرامی‌های اقتصاد‌بنیان واقعی است، اما معمولا در ایران مشکلات اقتصادی بدون خوراک سیاسی به‌ تنهایی به بحران تبدیل نمی‌شود. در این مسیر، اگر حاکمیت و رسانه‌هایش -و نیز جریان‌های سیاسی و رسانه‌ای- ازجمله اصلاح‌طلبان و روشنفکران، مدتی مطالبات سیاسی و فرهنگی را کنار بگذارند و به سمت همکاری و انسجام حرکت کنند، اثرگذار و حتی تعیین‌کننده خواهند بود.

سیاست خارجی جای تزریق شکاف‌های سیاست داخلی نیست؛ چنین خطایی زمینه چندپارچگی اجتماعی و جنگ روانی بیگانه را فراهم می‌کند. ما مورد حمله یک ابرقدرت و یک اشغالگر نابودگر قرار گرفته‌ایم و پیچیدگی‌ها و مصالح ازسوی مردم درک می‌شود. در این شرایط، افق‌گشایی درباره خطوط کلی، تعریف پیروزی، مسیر توافق و آینده جنگ و مذاکرات، از حقوق اجتماعی و ضامن وفاق ملی است.

مردم حق دارند بدانند به کجا می‌روند. انسجام در حاکمیت، شفافیت با مردم، ارزیابی واقع‌بینانه از توان داخلی، استقبال از مذاکره با شروط معقول و بهره‌گیری از تمام ظرفیت دیپلماسی کشور، شرط تاب‌آوری تا زمان دستیابی به نتیجه است. بدانیم مردم برای سرفرازی میهن و نسل‌های آینده، کاستی‌ها را تحمل می‌کنند. در برابر کاستی‌های داخلی نیز، در همه حال عدالت باطل‌السحر است. بوی عدالت که بلند شود، مردم تا ثریا همراهی خواهند کرد.

از میان اخبار